اطلاعیه‌ها

تصاویر

آرامگاه سعدی (سعدیه) در ابتدا خانقاه سعدی بوده که او سال‌های پایانی زندگیش را در آنجا گذراند و پس از فوت در همان جا دفن شد. در قرن هفتم هجری شمسی شمس الدین محمد صاحب‌ دیوانی مقبره‌‌ای برای سعدی ساخت. در سال ۹۵۹ هجری شمسی به دستور یعقوب ذوالقدر حاکم فارس ، خانقاه سعدی ویران شد و اثری از آن باقی نماند. در سال ۱۱۵۲ هجری شمسی به دستور کریم خان زند بنایی معروف به عمارت ملوکانه بر بالای مزار سعدی بنا کرد. چندین سال بعد در قسمت غربی این عمارت، شوریده شیرازی (فصیح الملک) شاعر نابینای شیرازی دفن شد.
آرامگاه سعدی شیرازی در دورهٔ قاجار (سال ۱۳۰۱ هجری شمسی) توسط فتحعلی ‌خان مرمت شد و چند سال بعد نیز حبیب‌ الله‌ خان قوام‌ الملک دستور تعمیر قسمتی از بنا را صادر کرد و تولیت آن به سید زین العابدین چینی (حسینی نیک) سپرده شد.
بنایی که در زمان کریم خان ساخته شده بود تا سال ۱۳۲۷ هجری شمسی برپا بود اما در سال ۱۳۲۹ هجری شمسی توسط علی‌ اصغر حکمت، انجمن آثار ملی ایران، محسن فروغی و علی اکبر صادق، بنای قدیمی تخریب شد و بنای کنونی به جای آن ساخته شد.

 

ساختمان جدید:

ساختمان جدید به سبک ایرانی ساخته شده است که دارای ۸ ستون سنگی به رنگ قهوه‌ای که در جلوی مقبره قرار دارند و بنای اصلی با سنگ سفید و کاشی کاری ساخته شده است. بنای آرامگاه سعدی شیرازی از بیرون به شکل مکعبی است اما در داخل هشت ضلعی با دیوار هایی از جنس مرمر و گنبدی لاجوردی می‌باشد.
زیر بنای اصلی آرامگاه سعدی شیرازی حدود ۲۵۷ متر مربع می‌باشد. ساختمان اصلی آرامگاه سعدی شیرازی شامل دو ایوان عمود بر هم می‌باشد که مزار سعدی در زاویه این دو ایوان قرار گرفته است. بر روی آرامگاه سعدی گنبدی از کاشی‌‌هایی به رنگ فیروزه‌ ساخته شده است. سنگ‌های پایه‌های بنا سیاه رنگ است و ستون‌‌ها و جلوی ایوان از سنگ گرانتیت قرمز ساخته شده‌اند. نمای خارجی آرامگاه سعدی از سنگ تراورتن و نمای داخلی آن از سنگ مرمر است.

سنگ قبر سعدی در وسط عمارتی هشت ضلعی قرار دارد و سقف آن با کاشی‌هایی به رنگ فیروزه‌ای تزیین شده‌ است. در هفت ضلع ساختمان هفت کتیبه قرار دارد که متن‌های کتیبه‌ها از گلستان، بوستان، قصاید، بدایع و طیبات سعدی انتخاب گردیده و به خط «ابراهیم بوذری» نوشته شده‌‌اند. متن یک کتیبه دیگر از «علی اصغر حکمت» می باشد که در مورد چگونگی ساخت بقعه توضیحاتی داده است.

بنا در سمت چپ به ایوانی متصل می‌‌شود که دارای هفت طاق می‌باشد که به آرامگاه شوریده شیرازی متصل می‌‌شود. این آرامگاه در یک اتاق قرار دارد و کتیبه‌‌ای بر سر در آن است که شاعر را معرفی می‌‌کند و شعری از شوریده شیرازی بر کاشی‌هایی بر روی دیوار نوشته شده ‌است.

قطعه‌هایی از کتیبهٔ سنگی مربوط به سر در آرامگاه که متعلق به زمان کریم خان زند بوده، در اثر سانحه‌‌ای در قدیم شکسته شده که هم اکنون در درون آرامگاه نگه داری می‌شود. بر روی سنگ مذکور قسمتی از شعر سعدی نوشته شده‌ است:

الهی به عزت که خوارم مکن به ذل گنه شرمسارم مکن

 

ورودی:

ورودی آرامگاه سعدی

ورودی آرامگاه سعدی

 

ورودی مجموعه در راستای ورودی آرامگاه است. بر روی درب ورودی سعدیه این بیت شعر وجود دارد:

ز خاک سعدی شیراز بوی عشق آید هزار سال پس از مرگ او گرش بویی

 

ضلع غربی:

در ضلع غربی قصیده‌ای با متن زیر دیده می‌‌شود:

خوش است عمر، دریغا که جاودانی نیست پس اعتماد بر این چند روز فانی نیست

 

ضلع شرقی:

در ضلع شمال شرقی بیت‌هایی از بوستان سعدی با این متن نوشته شده:

الا ای که بر خاک ما بگذری به خاک عزیزان که یاد آوری

 

ضلع جنوب شرقی:

در ضلع جنوب شرقی کتیبه‌ای دیگر از گلستان با این عبارت به چشم می‌خورد:

یاد دارم که با کاروان همه شب رفته بودم…

 

ضلع جنوب غربی:

در ضلع جنوب غربی غزلی از بدایع سعدی با این مطلع نوشته شده:

ای صوفی سرگردان، در بند نکونامی تا درد نیاشامی، زین درد نیارامی

 

ضلع شمال غربی:

در ضلع شمال غربی ایوان (نزدیک آرامگاه شوریده شیرازی) دوازده بیت از قصیده‌ای با متن زیر وجود دارد:

خاک من و توست که باد شمال می‌ برد سوی یمین و شمال

همچنین غزلی از طیبات به خط شاهزاده ابراهیم سلطان فرزند شاهرخ تیموری و با این متن حک شده ‌است:

به جهان خرم از آنم که جهان خرم از اوست    عاشقم بر همه عالم که همه عالم از اوست

 

ضلع شرقی:

در ضلع شرقی نیز دوازده بیت از قصیده‌‌ای به خط نستعلیق و با این متن دیده می‌شود:

بسی صورت بگردیده ‌است عالم وز این صورت بگردد عاقبت هم

 

سنگ قبر:

علی اکبر خان قوام الملک شیرازی، سنگ قبر کنونی را بر روی قبر سعدی نصب کرد و کتیبهٔ زیر را که از اشعار بوستان است را با خط نستعلیق بر آن نگاشت:

کل شی هالک و انت الباقی
کریم السجایا، جمیل الشیم
نبی البرایا، شفیع الامم

 

محوطه:

بعد از گذشت چندین سال، خانه‌های اطراف آرامگاه سعدی شیرازی خریداری و تخریب شدند و محوطه آرامگاه سعدی اضاف شدند. اکنون آرامگاه سعدی دارای محوطه‌ای در حدود ۱۰۳۹۵ متر مربع می‌باشد. محوطهٔ باغ به سبک ایرانی گل کاری، درختکاری و باغچه بندی شده‌ است. در وسط حیاط دو حوض مستطیل شکل با جهت شمالی – جنوبی در دو طرف محوطهٔ آرامگاه قرار دارند و حوض دیگری در جهت شرقی – غربی در مقابل ایوان اصلی بنا واقع شده ‌است.

 

حوض سکه:

در جلوی ایوان حوضی قرار دارد که در آن سکه به نشان گرفتن حاجت می‌ اندازند.

 

قنات:

در عمق ده متری آرامگاه قناتی وجود دارد که آب آن دارای مواد گوگردی و جیوه می‌‌باشد. آب این قنات که در زیر زمین جریان دارد به درون «حوض ماهی» می‌ریزد.

 

حوض ماهی:

حوض ماهی آرامگاه سعدی شیرازی

حوض ماهی آرامگاه سعدی شیرازی

 

این حوض در سمت چپ آرامگاه سعدی شیرازی قرار دارد. شکل آن به شکل هشت ضلعی است و زیر بنایی در حدود ۳۰/۲۵ مترمربع دارد و با ۲۸ پله به صحن آرامگاه وصل می‌شود. مشهور است که سعدی نزدیک زاویهٔ خود حوضچه‌هایی از سنگ مرمر ساخته بوده که آب در آن‌ها جریان داشته‌ است. شستشو در این آب خصوصاً در شب چهارشنبه سوری، جزء معتقدات مردم شیراز بوده‌ است. کاشی کاری‌‌های داخل حوض ماهی که به سبک عمده سلجوقی است، در سال ۱۳۷۲ توسط استاد کاشی کار «تیرانداز» طراحی شده و توسط میراث فرهنگی اجرا گردیده‌ است. بالای حوض ماهی یک نورگیر به شکل هشت ضلعی و دو نور گیر چهار ضلعی در طرفین آن قرار دارد. زیر زمین سعدیه امروزه به چایخانه سنتی تبدیل شده‌ است.

 

آرامگاه سعدی بر روی اسکناس ده هزار تومانی

آرامگاه سعدی بر روی اسکناس ده هزار تومانی

 


آدرس: بلوار هفت تنان – انتهای بلوار بوستان (انتهای خیابان کناری باغ دلگشا)

تلفن: ۳۷۳۰۱۳۰۰-۰۷۱

Get Directions

  show options

 

امتیاز دهی:
درحال ارسال
امتیاز دهی کاربران
3.33 (3 رای)
افزودن به علاقه‌مندی‌ها

این مطلب را به اشتراک بگذارید:

مطالب مرتبط

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *